Ernie Gehr, zoon van Duits-Joodse emigranten, had Berlijn zijn thuis genoemd als het fascisme geen roet in het eten had gegooid. De film is genoemd naar het gelijknamige propagandatijdschrift van de Wehrmacht. Op de achtergrond van het openingsshot zien we een uitsnede van de cover van het tijdschrift. De nadrukkelijkheid van deze verwijzing zet de kijker op het verkeerde been, aangezien Gehrs benadering van de geschiedenis in andere opzichten juist onbepaald is. Signal speelt zich af op een locatie met weinig dramatisch gewicht: een anoniem kruispunt, ergens op de Rheinstraße, zo leiden we af uit de straatnaambordjes. Creamsicle-vuilnisbakken met de schreeuwerige slogan ‘Berlin...ICH MACHE MIT’ (‘Berlijn... IK DOE MEE’) verraden dat we ons in de Duitse hoofdstad bevinden. Afgezien daarvan laat Gehr de kijker in het ongewisse. De nietszeggendheid van het kruispunt weerstaat elke poging tot analyse. Gehr koppelt zijn kristallijne montage aan geluidsfragmenten van een goedkope Duitse radio en straatgeluiden die nooit helemaal overeenkomen met wat we zien. Hakken klepperen, bussen haperen en gesprekken vinden plaats tegen achtergronden van louter asfalt en laagbouw. Het spookachtige en meertalige geroezemoes versterkt ons gevoel van ontheemding. De klankband wijst voortdurend op een etherische afwezigheid, die niet alleen uitgaat van andere delen van de wereld, maar ook van het verleden dat Berlijn blijft achtervolgen. “Gehr filmt de straat alsof het een plaats delict is”, schreef J. Hoberman in een recensie van de film. Gehr reageerde op Hobermans uitspraak: “Laat dat alsof maar weg”.
“Signal — Germany on the Air uses empty camera movements, anonymous citizens, and the ubiquitous radio to portray an absent subject, the filmmaker and survivor on a street in Berlin where he no longer lives. An alternative future, another world, opens in the space where I am not, where I might have been. Others are witness to my invisibility, to my absence in advance, and to my return to the place where I am not, or no longer am. The subject is spectral, a trace that marks an absence in advance: An absent, reflected subjectivity, invisible to the film, an autobiograph under erasure.“ (Akira Mizuta Lippit)



